WYKŁADY OTWARTE - ARCHIWUM FILMOWE


XIII EDYCJA 2013/2014 - WYKŁAD 89


ŚMIECI KOSMICZNE: JAK POSPRZĄTAĆ PRZESTRZEŃ WOKÓŁZIEMSKĄ
Prof. dr hab. Edwin Wnuk
19.02.2014 r.

Czas trwania: 1h



wykład będzie dostępny również na DVD

 
Streaming: M.Karlic, M.Światłowski - Pracownia Komputerowa Wydziału Fizyki UAM
Zapis filmowy: Pracowania Demonstracji i Popularyzacji Fizyki WF UAM
STRESZCZENIE

Śmieci kosmiczne to pozostałości po działalności ludzi w przestrzeni wokółziemskiej. Są nimi: nieoperacyjne satelity i statki kosmiczne, odrzucone części rakiet wynoszących satelity na orbitę, przedmioty i materiały pozostawione na orbicie w czasie operacji kosmicznych, a także drobne obiekty - odłamki powstałe przez fragmentację, czyli rozdrobnienie satelitów i członów rakiet wskutek eksplozji i kolizji. Od 1957 roku wykonano ponad 5 000 startów rakiet wynoszących różne obiekty na orbity wokół Ziemi, w tym ponad 8300 sztucznych satelitów, z których tylko około 1100 pozostaje satelitami operacyjnymi. Łączna masa wyniesionych na orbitę obiektów wynosi ok. 6 000 ton. Wszystkie sztuczne satelity Ziemi oraz większość obiektów należących do śmieci kosmicznych, których rozmiary przekraczają 10 centymetrów są śledzone i katalogowane przez amerykański system NORAD. Każdego dnia uaktualniane są parametry orbitalne wszystkich śledzonych obiektów. Liczba katalogowanych obiektów systematycznie rośnie i obecnie wynosi ok 22 000. Jednocześnie ocenia się, że liczba obiektów niekatalogowanych, o rozmiarach większych niż 1 cm wynosi ponad 600 000. Wszystkie te obiekty mogą doprowadzić do całkowitego zniszczenia satelitów operacyjnych w przypadku kolizji oraz do powstania tysięcy kolejnych odłamków. Może to doprowadzić to takiego, lawinowego zanieczyszczenia przestrzeni wokółziemskiej, iż każdy kolejny wystrzelony satelita zostanie w krótkim czasie zniszczony. Taki scenariusz staje się całkowicie realny, gdyż kilka kolizji tego typu już miało miejsce. Pilnym zadaniem jest opracowanie metod i technologii skutecznego oczyszczania przestrzeni wokółziemskiej ze śmieci kosmicznych. W pierwszej części wykładu zostanie przedstawiony aktualny stan problemu śmieci kosmicznych. Druga część wykłady będzie poświęcona omówieniu różnych projektów, których celem jest oczyszczanie przestrzeni wokółziemskie z obiektów należących do śmieci kosmicznych. W szczególności zostanie omówiony europejski projekt CLEANSPACE, w którym bierze udział autor wykładu.

O WYKŁADOWCY

Edwin Wnuk jest profesorem astronomii zajmującym się mechaniką nieba i astrodynamiką. Pracuje w Obserwatorium Astronomicznym UAM. Jest dyrektorem Obserwatorium od 1996 roku. W latach 2007-2011 był prezesem Polskiego Towarzystwa Astronomicznego. Obecnie bierze udział w realizacji dużego projektu Komisji Europejskiej o nazwie CLEANSPACE, którego celem jest opracowanie podstaw teoretycznych i praktycznych, a także mapy drogowej dla skutecznego oczyszczania przestrzeni wokółziemskiej ze śmieci kosmicznych za pomocą naziemnego lasera o bardzo dużej energii.


Zdjęcia: K. Fryś, M. Nowak, M. Wachowicz.
Transmisja on-line: Pracownia Demonstracji i Popularyzacji Fizyki Wydziału Fizyki UAM, PK WF UAM, PCSS, CIM. Streaming: M. Karlic, M. Światłowski.
Copyright 2003-2013 J. Latosińska, M. Latosińska